Betalingsbevel (Mahnbescheid): procedure en kosten
Met een gerechtelijk betalingsbevel (Mahnbescheid) int u een openstaande geldvordering via de rechter, zonder meteen een rechtszaak aan te spannen. U vraagt het aan bij de bevoegde rechtbank voor betalingsbevelen (Mahngericht). De rechtbank toetst de vordering niet inhoudelijk, en als uw schuldenaar geen verzet aantekent, krijgt u via de uitvoerbaarverklaring (Vollstreckungsbescheid) een executoriale titel. Het griffierecht hangt af van de hoogte van de vordering en bedraagt momenteel minimaal 38 euro.
Buitengerechtelijk of gerechtelijk: waar het betalingsbevel staat
Betalingsherinnering en aanmaning zijn buitengerechtelijk. U verstuurt ze zelf, en ze dienen vooral om de klant in verzuim te stellen en tot betaling te bewegen. Hoe dat werkt, legt het artikel Betalingsherinnering of aanmaning? uit.
Het betalingsbevel is daarentegen de start van de gerechtelijke aanmaningsprocedure volgens §§ 688 e.v. ZPO (Zivilprozessordnung, Duits wetboek van burgerlijke rechtsvordering). Het komt in aanmerking als uw aanmaningen zonder resultaat zijn gebleven en de vordering naar uw mening onbetwist is. Een bepaald aantal voorafgaande aanmaningen schrijft de wet niet voor. Een minnelijke oplossing, zoals een betalingsregeling, is toch vaak de snellere weg.
Verloop van de aanmaningsprocedure
1. Aanvraag indienen
De aanvraag dient u in bij de centrale rechtbank voor betalingsbevelen die bevoegd is voor uw woon- of vestigingsplaats. De rechtbanken voor betalingsbevelen van de deelstaten bieden daarvoor op mahngerichte.de een online aanvraag aan. Advocaten en incassodienstverleners moeten de aanvraag in machinaal leesbare vorm indienen (§ 702 ZPO).
In de aanvraag vermeldt u onder meer:
- uw gegevens en die van de schuldenaar, met een adres waarop betekend kan worden
- de vordering met factuurnummer en datum
- de hoofdsom, rente en de kosten tot dan toe, bijvoorbeeld aanmaningskosten
2. De rechtbank vaardigt het betalingsbevel uit
De rechtbank voor betalingsbevelen controleert alleen of de aanvraag formeel correct is. Of de vordering u werkelijk toekomt, controleert ze niet. Daar wijst het betalingsbevel uitdrukkelijk op (§ 692 lid 1 ZPO). Vervolgens laat de rechtbank het betalingsbevel aan de schuldenaar betekenen.
3. Twee weken termijn voor de schuldenaar
De schuldenaar heeft na de betekening twee weken de tijd om de vordering te betalen of verzet aan te tekenen. Tekent hij verzet aan, dan eindigt de aanmaningsprocedure. Op verzoek gaat de zaak dan naar de procesrechter en volgt een normale gerechtelijke procedure.
4. Uitvoerbaarverklaring aanvragen
Reageert de schuldenaar niet, dan vraagt u de uitvoerbaarverklaring aan. Daarvoor heeft u zes maanden de tijd vanaf de betekening van het betalingsbevel. Laat u de termijn verstrijken, dan verliest het betalingsbevel zijn werking (§ 701 ZPO).
Tegen de uitvoerbaarverklaring kan de schuldenaar nog een keer binnen twee weken bezwaar maken. Doet hij dat niet, dan wordt de uitvoerbaarverklaring onherroepelijk.
5. Gedwongen tenuitvoerlegging
De uitvoerbaarverklaring is een executoriale titel. Daarmee kunt u bijvoorbeeld een gerechtsdeurwaarder inschakelen of beslag op een bankrekening aanvragen. Op basis van een titel kunt u doorgaans 30 jaar lang executeren.
Betalingsbevel: kosten in één overzicht
Gerechtskosten
Voor de aanmaningsprocedure is een half griffierecht verschuldigd volgens het Gerichtskostengesetz (GKG, Duitse wet op de gerechtskosten; nr. 1100 KV GKG). De hoogte hangt af van de waarde van het geschil, dus van uw hoofdsom. Het minimale griffierecht bedraagt volgens de rechtbanken voor betalingsbevelen momenteel 38 euro. Bij hogere vorderingen stijgt het griffierecht trapsgewijs. Het precieze bedrag voor uw vordering berekent u met de kostencalculator op mahngerichte.de.
De gerechtskosten worden in de geautomatiseerde procedure doorgaans na of bij het uitvaardigen van het betalingsbevel geïnd. De uitvoerbaarverklaring vaardigt de rechtbank pas uit als de kosten zijn betaald.
Advocaatkosten
Een advocaat heeft u voor de aanmaningsprocedure niet nodig. Schakelt u er toch een in, dan zijn vergoedingen verschuldigd volgens het Rechtsanwaltsvergütungsgesetz (Duitse wet op de advocatenvergoeding), die eveneens afhangen van de waarde van het geschil.
Wie draagt de kosten?
Is uw vordering terecht en is de schuldenaar in verzuim, dan neemt u de kosten van de procedure op in het betalingsbevel. U betaalt ze eerst zelf, maar haalt ze samen met de hoofdsom terug bij de schuldenaar, voor zover de executie slaagt. Bij insolvente schuldenaars blijft dit risico bij u.
Wanneer loont een betalingsbevel?
Het betalingsbevel is geschikt als
- de vordering onbetwist is en de klant gewoon niet betaalt,
- u snel en voordelig een titel wilt,
- u de verjaring wilt stuiten, want de betekening van het betalingsbevel schort de verjaring op.
Minder geschikt is het als uw klant al klachten over de prestatie heeft geuit. Dan is verzet te verwachten en belandt de zaak sowieso bij de rechter.
Openstaande facturen in het oog houden
Hoe eerder u openstaande posten opmerkt, hoe minder vaak u de rechter nodig heeft. In faktoora maakt u aanmaningen voor achterstallige facturen direct vanuit het factuuroverzicht aan, past u de aanmaningsteksten aan en ziet u de aanmaningsstatus van elke factuur in één oogopslag. De handleiding daarvoor vindt u onder Aanmaningen aanmaken. Het overzicht over uw uitgaande facturen houdt u in Uitgaande facturen.
Let op: dit artikel dient ter algemene informatie en vervangt geen juridisch advies.
Veelgestelde vragen
Wat kost een betalingsbevel?
Het griffierecht bedraagt een half tarief volgens het Gerichtskostengesetz, afhankelijk van de hoogte van de vordering, momenteel minimaal 38 euro. Advocaatkosten komen er alleen bij als u een advocaat inschakelt.
Wie betaalt de kosten van het betalingsbevel?
Eerst u als aanvrager. De kosten neemt u op in het betalingsbevel en u vordert ze samen met de hoofdsom terug van de schuldenaar.
Hoeveel tijd heeft de schuldenaar voor verzet?
Twee weken vanaf de betekening van het betalingsbevel. Tegen de latere uitvoerbaarverklaring heeft hij nog een keer twee weken om bezwaar te maken.
Wat is het verschil tussen een aanmaning en een betalingsbevel?
De aanmaning schrijft u zelf; die is buitengerechtelijk. Het betalingsbevel vaardigt de rechtbank voor betalingsbevelen op uw verzoek uit; het is de eerste stap in de gerechtelijke procedure.
Moet ik vóór het betalingsbevel drie keer aanmanen?
Nee. De wet schrijft geen aantal aanmaningen voor. Het is wel zinvol dat de schuldenaar in verzuim is, zodat u rente en kosten kunt vorderen.